Blog

België: Charles Michels blitzcarrière

Nu het de laatste weken wat rustiger is geweest op het federale en regionale niveau heeft vooral het Europese niveau veel aandacht gekregen in de media. Niet alleen omdat het Europees Parlement haar eerste plenaire zitting hield op 2 juli, maar ook omdat de Europese leiders er op de Europese top van begin deze week wel in geslaagd zijn om een akkoord te bereiken over de Europese top jobs. Naast de Voorzitter van de Europese Commissie moesten de regeringsleiders de juiste man of vrouw zoeken als opvolger voor de Voorzitter van de Europese Raad, Hoge Vertegenwoordiger van de Unie voor Buitenlandse Zaken en Veiligheidsbeleid en een nieuwe Voorzitter voor de Europese Centrale bank. De Raad deed ook een voorstel voor het voorzitterschap van het Europees Parlement (EP), maar het EP volgde dit niet.

Een verrassing, maar ook niet helemaal, is dat de Belgische Premier Charles Michel, de volgende Voorzitter wordt van de Europese Raad. Michel heeft altijd duidelijk Europese ambities gekoesterd en is bovendien regeringsleider geweest, een ongeschreven criteria om Voorzitter van de Raad te worden. Hij is daarmee trouwens de tweede Belg sinds een permanente Voorzitter is ingevoerd in 2009. Als nieuwe voorzitter leken voor Michel deze week de puzzelstukjes in mekaar te vallen. Ten eerste was het al snel duidelijk dat de suprematie van de Christendemocraten is afgelopen en dat de Europese Volkspartij daarom niet langer alle ‘Europese voorzitters’ zou kunnen claimen. Het feit dat de Christendemocraten uiteindelijk toch gegaan zijn voor het voorzitterschap van de Europese Commissie gaf de liberalen ruimte om te eisen dat zij de volgende Voorzitter van de Europese Raad kunnen leveren. Ten tweede is het voor Michel ook meegevallen dat zijn Nederlandse collega Mark Rutte, grote favoriet om de huidige voorzitter Donald Tusk op te volgen, liever in Nederland bleef en Michel daarentegen direct beschikbaar is. De namen van top Europese liberalen zoals Margrethe Vestager en Guy Verhofstadt circuleerden wel, maar niet voor deze functie. Vestager wou liever terug Commissaris worden, terwijl Verhofstadt zijn droom om voorzitter te worden van het Europees Parlement opnieuw moet opbergen.

De grote winnaar van dit hele proces lijkt de Franse President Emmanuel Macron, die al zijn eisen ziet ingewilligd in deze deal. Met Charles Michel plaats heeft hij een goede vriend op een belangrijke functie, maar ook zijn landgenoot Christine Lagarde als kandidaat-voorzitter van de Europese Centrale Bank betekent een directe lijn naar Frankfurt. Zelfs de naam van Ursula von der Leyen, kandidaat-voorzitter voor de Europese Commissie, zou door Macron zijn voorgesteld. Door geen van de Spitzenkandidaten voor te dragen voor een Europese top job lijkt ook het Spitzenkandidatensysteem niet meer terug te keren naar Brussel. Opnieuw een eis van Macron.

Opnieuw valt een Belg dus de eer om voorzitter te worden van de Europese Raad, 5 jaar na Herman Van Rompuy. Bovendien is het einde van Michels carrière ook na zijn nieuwe functie nog niet in zicht want met 43 jaar was hij meteen een van de jongste regeringsleiders in Europa. De vraag is nu wie hem tijdelijk(?) gaat vervangen als Premier. Namen zoals Didier Reynders en Sophie Wilmès circuleren, maar Michels nieuwe job begint pas in december. Misschien heeft België tegen dan wel een nieuwe regering?