Blog

Belgische verkiezingen: 3 maanden later

Meer dan 3 maanden geleden trokken de Belgen naar de stembus, maar veel lijkt er sindsdien niet veranderd te zijn. Hoewel er vrij snel een regering was gevormd in de Duitstalige gemeenschap en er ondertussen ook een regering is in het Brussels-Hoofdstedelijk gewest, is het nog altijd wachten op een regering voor Vlaanderen, het Waalse Gewest, de Franstalige Gemeenschap en het federale niveau. Vooral de laatstgenoemde lijkt nog een hele klus te worden.

Vlaanderen

Nog nooit haalden de Vlaams-nationalisten (N-VA en Vlaams Belang) samen zoveel stemmen (ongeveer 43%), maar toch niet voldoende om een meerderheid te vormen (5 zetels tekort). Toch flirtte N-VA wekenlang met Vlaams Belang, maar ook CD&V en Open Vld (de coalitiepartners in de vorige regering) bleven betrokken in de onderhandelingen. Enkel PVDA en later Groen vielen af. Toen bleek dat er geen enkele mogelijkheid bestond om Vlaams Belang in een meerderheid te betrekken, stuurde Vlaams informateur Bart De Wever zijn startnota enkel naar CD&V en Open Vld.

De startnota van De Wever telt enkel 7 pagina’s en bevat enkele verassende elementen die weldegelijk beïnvloed zijn door het partijprogramma van Vlaams Belang. Nochtans is dit de basis waar momenteel leden van CD&V en Open Vld mee onderhandelen in verschillende expertengroepen. Het lijkt erop dat een tweede Zweedse coalitie in de maak is met aan het hoofd Jan Jambon (N-VA). De drie partijen hebben nog altijd een meerderheid, maar de oppositie is gegroeid, zowel in zetelaantal als in bewustzijn.

Wallonië

De PS verloor heel wat stemmen, maar bleef nog steeds de grootste partij in Wallonië. Tijdens de campagne beloofde de PS om een ‘zo links mogelijke’ coalitie op poten te zetten. Bijgevolg waren Ecolo en PTB de bevoorrechte coalitiepartners. Gesprekken met PTB liepen al snel af en dus bleef alleen Ecolo over. Omdat PS en Ecolo samen geen meerderheid hebben en cdH voor oppositie koos, probeerden Ecolo en PS voor een tijdje om een minderheidsregering op poten te zetten, de klaprooscoaltie. Dit werd met weinig enthousiasme onthaald waardoor dit nooit lang zou werken. Bijgevolg werd MR betrokken bij de onderhandelingen die tot op vandaag voortduren. De vraag is of Ecolo de eindmeet haalt want mathematisch zijn ze niet nodig om een meerderheid te vormen in een coalitie tussen de PS en MR. Als Ecolo uit de boot zou vallen, kan dit ook gevolgen hebben voor het federale niveau.

Federaal

Op het federale niveau is het de koning die aan zet is na de verkiezingen. De koning ontvangt de verschillende partijvoorzitters en duidt de informateur(s) aan. Nochtans begint de tijd te tikken voor informateurs Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR). 9 september loopt hun opdracht af en ze zijn er enkel in geslaagd om de partijvoorzitters twee keer samen aan een tafel te brengen (Ecolo weigerde aan tafel te gaan zitten met N-VA, de marxisten en Vlaams Belang werden niet uitgenodigd). Slechts twee opties zijn federaal eigenlijk mogelijk. Een paarsgroene coalitie (socialisten, liberalen, groenen, eventueel aangevuld met CD&V) of paarsgeel (N-VA, liberalen en socialisten). In de eerste variant is er geen Vlaamse meerderheid en in de tweede variant zijn er maar liefst 7 partijen betrokken. Het feit dat Vice-Premier Didier Reynders naar de Europese Commissie vertrekt op 1 november en Premier Charles Michel naar de Europese Raad op 1 december vergroot de druk. Bovendien wil de Europese Commissie dat België haar begrotingsplan verduidelijkt in oktober.