Blog

Regeringsvorming: 1 maand later. A mission impossible?

De impasse is compleet. De federale informateurs Didier Reynders (MR) en Johan Vande Lanotte (sp.a) lijken de handdoek in de ring te gooien en op maandag 1 juli, de deadline die ze van de Koning hadden gekregen, aan te kondigen dat ze in hun taak mislukt zijn.

Dat het mislukken van hun opdracht deze week al bekend werd, is niet vreemd. Didier Reynders was namelijk al een tijdje actief bezig met te lobbyen in Straatsburg om de nieuwe Secretaris-Generaal te worden van de Raad van Europa – een job die hij uiteindelijk moest laten voorgaan aan zijn Kroatische uitdaagster. Vanuit de federale politiek kwam er quasi geen reactie op Reynders’ afwezigheid in Brussel en bijgevolg op het stilvallen van de onderhandelingen voor een federale regering. Professor Carl Devos van de UGent argumenteert dat de situatie toch uitzichtloos is en dat iedereen beseft dat er geen vooruitgang zal komen op het federale niveau alvorens in de regio’s meer duidelijkheid is.

Toegegeven, het vormen van een federale regering is de laatste jaren geen sinecure meer. Maar hoe de kiezer de kaarten heeft geschud na de verkiezingen van mei 2019 maakt het helemaal ingewikkeld. De kloof tussen de twee grootste partijen, de PS en de N-VA, is zeer groot. Dat was al duidelijk voor de campagne waar de veto’s over de taalgrens heen en weer vlogen, maar zelfs na de verkiezingen lijkt een ontmoeting tussen beide partijen al een brug te ver te zijn.

Paars-groen lijkt dan het enige (realistische) alternatief, maar met 8 partijen, waarvan het merendeel worstelt met een identiteitscrisis na de verkiezingen, zal dit ook niet zomaar als oplossing naar voren worden geschoven. Het is bovendien de eerste keer in de Belgische geschiedenis dat de traditionele partijen samen geen meerderheid kunnen vormen. Een mogelijkheid om de PS en N-VA toch samen aan tafel te krijgen, ligt in de handen van de Koning. Hij kan namelijk iemand van beide partijen (of slechts een van beide partij) aanstellen als nieuwe informateur maandag. Maar de voorzitters, Bart De Wever en Elio Di Rupo, zijn niet beschikbaar want deze proberen een regering te vormen op het regionale niveau (wat nogmaals het belang van de regio’s benadrukt).

Op de regionale niveaus blijft men gesprekken voeren in een context van een minderheidsregering waardoor een regeringsvorming ook hier niet voor morgen is. In Vlaanderen consulteerde Bart De Wever de verschillende partijen al twee keer, alleen PVDA werd geen tweede uitgenodigd, en enkel Vlaams Belang werd een derde keer uitgenodigd. Volgens De Wever werden er al actieve gesprekken gevoerd over onderwijs, welzijn en migratie, maar samen hebben ze vijf zetels tekort voor een meerderheid. Alle andere partijen hebben reeds duidelijk laten verstaan dat ze niet willen regeren met Vlaams Belang. Veel haast is er niet want volgende week bezoekt De Wever Colombia voor de World Cities Summit en daarmee zal er ook op de Vlaamse Feestdag geen nieuwe Minister-President zijn. In Wallonië wil de PS absoluut niet onderhandelen met de MR die haar na het publifinschandaal vervangen heeft in de Waalse regering. Maar de PS en Ecolo hebben wel drie zetels te kort om een meerderheid te vormen en tot nu toe blijft cdH bij haar standpunt om in de oppositie te gaan zetelen, al hoopt de PS op een ander resultaat.

Tot slot in Brussel leek er meer schot in de zaak aangezien er sprake is van een meerderheid in beide taalgroepen. Tot deze week… want Open Vld weigerde deel te nemen aan de onderhandelingen omdat de MR was gepasseerd in de regeringsvorming aan Franstalige kant en Open Vld wil absoluut haar zusterpartij op minstens een niveau mee in de regering heisen.